Chủ động giống cấy mô, hợp tác xã 'bắt tay' nông dân sản xuất dứa MD2

Không chỉ đầu tư sản xuất giống dứa MD2 nuôi cấy mô, HTX Phước Thành còn liên kết chặt chẽ với nông dân xây dựng chuỗi sản xuất bền vững.

Từ phòng nuôi cấy mô, những cây dứa MD2 sau khi đạt yêu cầu được chuyển ra vườn, bắt đầu một hành trình khác. Nếu chất lượng cây giống là điểm khởi đầu thì hiệu quả kinh tế chỉ được xác lập khi cây được trồng đúng kỹ thuật, tổ chức sản xuất phù hợp và sản phẩm tìm được đầu ra.

Đó cũng là bài toán đặt ra khi HTX Phát triển giống và Nông nghiệp công nghệ cao Phước Thành (HTX Phước Thành, TP.HCM) từng bước đưa giống dứa MD2 vào sản xuất tại địa phương. Không chỉ sản xuất cây giống, HTX còn hình thành mối liên kết với người dân, từ cung cấp giống, hướng dẫn kỹ thuật đến tổ chức sản xuất và tiêu thụ sản phẩm.

Để nông dân mạnh dạn chuyển đổi

Ông Bùi Quang Dân, Chủ tịch Hội Nông dân xã Phước Thành cho rằng, việc HTX Phước Thành ứng dụng công nghệ vào sản xuất giống dứa MD2 là hướng đi có triển vọng. Tuy nhiên, để người dân tham gia, trước hết phải giải quyết được những vấn đề sát với thực tế sản xuất.

“Để chuyển đổi cây trồng hiệu quả, yếu tố đầu tiên phải quan tâm là nguồn giống. Cây giống phải bảo đảm chất lượng, sạch bệnh, có nguồn gốc rõ ràng thì người dân mới yên tâm đầu tư sản xuất”, ông Dân nói.

Việc HTX Phước Thành chủ động sản xuất giống dứa MD2 bằng phương pháp nuôi cấy mô ngay tại địa phương vì thế tạo thêm điều kiện để nông dân tiếp cận nguồn giống đảm bảo chất lượng. Cây được kiểm soát từ khâu nhân giống đến khi đưa ra vườn cũng góp phần hạn chế rủi ro ngay từ giai đoạn đầu của quá trình sản xuất.

Nhưng cây giống tốt chưa đủ để thuyết phục nông dân chuyển đổi. Khi bắt tay đầu tư cây trồng mới, người dân còn phải tính đến kỹ thuật, chi phí đầu tư, năng suất và quan trọng hơn là sản phẩm sau thu hoạch sẽ bán ở đâu.

Theo ông Dân, vai trò của Hội Nông dân xã là làm cầu nối để người dân tiếp cận thông tin, kỹ thuật và các mô hình sản xuất phù hợp. “Khi có những mô hình mới mang lại hiệu quả, Hội sẽ phối hợp tuyên truyền, tổ chức cho hội viên nông dân tham quan, tìm hiểu và tiếp cận kỹ thuật để bà con có đầy đủ thông tin trước khi quyết định đầu tư”, ông Dân nói.

Thay vì phát triển diện tích bằng mọi giá, việc nhân rộng một cây trồng mới cần dựa trên hiệu quả thực tế. Người dân phải được nhìn thấy mô hình, nắm được quy trình kỹ thuật và cân nhắc khả năng đầu tư trước khi tham gia. Đặc biệt, bài toán đầu ra cần được đặt song song với phát triển vùng trồng.

“Muốn người dân mạnh dạn chuyển đổi cây trồng, cần xây dựng được sự liên kết từ cung cấp giống, hướng dẫn kỹ thuật, tổ chức sản xuất đến tiêu thụ sản phẩm. Khi chuỗi liên kết này được hình thành ổn định, nông dân sẽ giảm được rủi ro và có điều kiện nâng cao thu nhập”, ông Dân nhấn mạnh.

Không để hợp tác xã "đi một mình"

Ông Nguyễn Thanh Thông, Chủ tịch UBND xã Phước Thành cho biết nông nghiệp vẫn giữ vai trò quan trọng trong định hướng phát triển kinh tế của xã. Việc chuyển đổi cơ cấu cây trồng cần hướng đến nâng cao giá trị, lựa chọn những mô hình phù hợp với điều kiện thực tế.

Theo ông Thông, việc HTX Phước Thành đầu tư sản xuất cây giống dứa MD2 bằng phương pháp nuôi cấy mô là hướng đi phù hợp khi khoa học công nghệ được đưa trực tiếp vào sản xuất. Phát triển nông nghiệp không chỉ dừng lại ở việc mở rộng diện tích mà phải chú trọng chất lượng, hiệu quả và giá trị sản xuất trên đơn vị diện tích.

Để làm được điều này, theo ông Thông, ngoài nguồn giống chất lượng còn cần tổ chức sản xuất theo quy trình và từng bước xây dựng mối liên kết giữa HTX, người dân với thị trường. Trong chuỗi liên kết đó, HTX trở thành đầu mối kết nối người sản xuất. Thay vì mỗi hộ tự tìm giống, tự sản xuất rồi tìm nơi tiêu thụ, mô hình liên kết giúp các khâu từ đầu vào đến đầu ra có sự gắn kết chặt chẽ hơn.

Địa phương cũng xác định việc hỗ trợ HTX không chỉ nằm ở khâu sản xuất. Ông Thông cho biết xã sẽ tiếp tục đồng hành trong phạm vi chức năng, hướng dẫn và kết nối để HTX tiếp cận các cơ chế, chính sách, nguồn vốn cũng như có chương trình hỗ trợ phù hợp.

“Địa phương mong muốn HTX Phước Thành tiếp tục hoàn thiện quy trình sản xuất, bảo đảm chất lượng và nguồn gốc cây giống, đồng thời tăng cường liên kết với người dân, các đơn vị chuyên môn và doanh nghiệp để từng bước xây dựng đầu ra ổn định cho sản phẩm”, ông Thông chia sẻ.

Định hướng này cũng phù hợp với chương trình phối hợp hỗ trợ phát triển kinh tế tập thể, HTX trên địa bàn xã Phước Thành giai đoạn 2026 - 2030. Trong đó, địa phương và Liên minh HTX TP.HCM đặt ra các nội dung như hỗ trợ chuyển giao khoa học công nghệ, xây dựng chuỗi liên kết giữa HTX nông nghiệp và thương mại, tiếp cận vốn cũng như xúc tiến thương mại.